ฮาซัน ยามาดีบุ: กระจายอำนาจ ทางออกสันติภาพชายแดนใต้

ฮาซัน ยามาดีบุ นักเคลื่อนไหวด้านการศึกษา และสันติภาพปาตานี ผู้ผันตัวจากครูสอนภาษาอังกฤษสู่ครูสันติภาพและการกระจายอำนาจเพื่อปาตานี ฮาซันอดีตครูใน จ.ยะลา ปัจจุบันตั้งองค์กรเพื่อเคลื่อนไหวสันติภาพปาตานีผ่านการศึกษาในระบบโรงเรียนตาดีกา เพราะเขามองว่าการเรียนในห้องเรียนผ่านการศึกษาส่วนกลางไม่ได้สอนให้นักเรียนเท่าทันโลก จึงลาออกมาทำหลักสูตรการเรียนรู้ เป็นหลักสูตรที่ให้นักเรียนฝึกคิด วิเคราะห์ มีความเข้าใจ เท่าทันโลก เข้าใจเกี่ยวกับศาสนาซึ่งเกี่ยวข้องกับมาตุภูมิของผู้เรียนเอง และมีเสรีภาพทางความคิด ฮาซันมองว่าหลักสูตรที่ทำเอาไปใช้ในโรงเรียนตาดีกานั้นมีประโยชน์มากกว่าการเสียเวลาท่องจำและตากแดดหน้าเสาธงตามระบบการศึกษาส่วนกลาง “การศึกษาในโรงเรียนมันเน่าเฟะ ต้องท่องจำ ต้องลิ้นยาวจะได้ไต่เต้าไปหาความมั่นคงในชีวิตได้ ซึ่งผมคิดว่าแบบนั้นมันปิดโอกาสนักเรียนที่จะได้ใช้ช่วงวันของเขาแสวงหาความรู้ ปิดโอกาสไม่ให้นักเรียนได้อัพเกรดความรู้ให้ทันโลกและปิดโอกาสไม่ให้เขาได้พบกับความรู้ที่เขาอยากเอาไปใช้ในชีวิตวัยทำงานของเขาด้วย” และต่อจากนี้คือบทสัมภาษณ์ที่กรุณาเปิดใจอ่าน ปาตานีคืออะไร ทำไมคำนี้ถึงแสลงหูรัฐไทย เราต้องย้อนประวัติศาสร์ ในอดีตมันไม่มีคำว่า จังหวัดยะลา จังหวัดนราธิวาส จังหวัดปัตตานี มันมีแค่ชื่อเดียวว่า ปาตานี ซึ่งเพิ่งมาถูกแยกในสมัยรัชกาลที่ 6 เพราะสมัยก่อนหน้านั้นก็ยังใช้คำว่ามณฑลปาตานี พอเป็นระบบจังหวัด อำเภอ หมู่บ้าน ไล่ลงมา พื้นที่นี้ประชากรเยอะหนาแน่นเลยต้องแยกเป็นจังหวัด และอีกส่วนหนึ่งที่แยกไปเป็น อ.เทพา อ.จะนะ ของจังหวัดสงขลา ปาตานีกลายมาเป็น 3 จังหวัด แยกไปตามพื้นที่ เหมือนจังหวัดอื่น อย่างจังหวัดเชียงใหม่ ลำพูน ลำปาง แต่ทุกคนรู้ว่าตนเองคือ คนล้านนา ที่นี่เราก็เรียกตนเองว่า